
Kiedy przed 5 laty uruchamiane były w WSPiZ im. Leona Koźmińskiego studia prawnicze, troską władz Uczelni było zagwarantowanie studentom najwyższej jakości wiedzy, a więc zgromadzenie znakomitej kadry, przygotowanie uwzględniającego aktualne społeczne potrzeby programu studiów, zapewnienie dostępu do pomocy naukowych (utworzenie biblioteki), zagwarantowanie takiego kontaktu z praktyką, który ułatwi absolwentom start i sukcesy w trudnym zawodzie prawnika (klinika prawa). Dziś, gdy założenia te zostały zrealizowane, studia prawnicze u Koźmińskiego łączą w sobie tradycję i najnowocześniejsze trendy w nauczaniu prawa na świecie.
Jednak studiowanie prawa jest szczególnego rodzaju studiowaniem. Prawo jest tym elementem kultury, który stanowi podstawowy instrument łączący społeczeństwo z państwem w ramach którego funkcjonuje, a wobec tego nie wolno zapominać – także w procesie dydaktyki o tym, że prawo jest nie tylko tworem dnia dzisiejszego, dziełem aktualnie funkcjonujących władz publicznych: parlamentu, rządu, organów samorządowych. Ogromny wpływ na kształt współczesnego prawa ma kultura prawna, rozwijająca się w ciągu stuleci stosowania prawa na ziemiach polskich. Podejmowane w przeszłości próby stworzenia systemu prawa nowego, niezależnego od dotychczasowego dorobku społeczeństwa w tym zakresie (rewolucja francuska czy socjalistyczna) zakończyły się całkowitym niepowodzeniem. Zatem znajomość tej kultury, a więc dziejów prawa, to nie tylko patriotyczny obowiązek, ale przede wszystkim bardzo ważne narzędzie w rękach prawnika, zarówno wtedy, gdy działa jako twórca prawa, jak i wtedy, gdy prawo stosuje.
Znajomość prawnej przeszłości społeczeństwa to zatem dla prawnika konieczność. Dlatego uznać trzeba za całkowicie naturalne podjęcie w Koźmińskim kolejnej inicjatywy. Obok otwartej dla społeczeństwa Warszawy, funkcjonującej już od kilku lat „Galerii u Koźmińskiego” powstaje pracownia-archiwum dziejów prawa na ziemiach polskich. Gromadząca eksponaty związanych z tworzeniem i stosowaniem prawa - parlamentaryzmem, sądownictwem (dokumenty sądowe, pieczęcie, togi, łańcuchy, wizerunki dawnych sal sądowych i budynków sądów, portrety prawników, kodeksy, itp), będzie stanowiła pomoc w nauczaniu, a w przyszłości i w badaniach historyczno-prawnych. Eksponaty będą też wystawiane zarówno w ramach stałej ekspozycji szkolnej, jak i czasowych wystaw tematycznych. Pracownia będzie miejscem seminariów naukowych i spotkań pasjonatów historii i prawa.
Zbiór pozwoli na bezpośrednie powiązanie celów edukacyjnych, naukowych i działalności pro bono publico w pracowni naukowo-badawczej o profilu muzealnym i kolekcjonerskim, udostępnianej nie tylko studentom i naukowcom, ale wszystkim zainteresowanym, a przede wszystkim młodzieży warszawskich szkół. Chcemy ocalić i udostępnić - dla dobra kultury – różne obiekty o wartości historycznej, związane nie tylko z wymiarem sprawiedliwości, ale z wszystkim aspektami społecznej funkcji prawa. Zamierzamy pozyskiwać obiekty w drodze zakupów, liczymy na możliwość wypożyczeń i uzyskiwania czasowych depozytów – zagwarantujemy staranną opiekę eksponatom. Sądzimy też, że nasze zbiory wzbogacą darowizny osób prywatnych, posiadaczy pamiątek osobistych – takich jak np. legitymacje pracownicze, dyplomy, fotografie, których wiele w domach kultywujących tradycję, ale dla których coraz trudniej znajduje się miejsce i czas.
Podsumowaniem pierwszych kroków w tworzeniu kolekcji będzie otwarcie „sali muzealnej” w dniu wręczenia dyplomów pierwszym magistrom prawa w Koźmińskim, (29 czerwca 2006 roku o godz. 14, 00). Na tej uroczystości ogłosimy też oficjalny apel do wszystkich, którzy mogliby nam pomóc w gromadzeniu zbiorów i zechcą się włączyć w nasze prace koncepcyjno-realizacyjne. Zapraszamy wszystkich zainteresowanych: prawników, historyków, studentów, mieszkańców Warszawy i okolic, uczniów szkół średnich, kolekcjonerów i wszystkich życzliwie zainteresowanych podtrzymanie pamięci o przeszłości prawa. Sądy i urzędy w XXI wieku ulegają dynamicznym przeobrażeniom. Dziś już wiele przedmiotów związanych z funkcjonowaniem władzy publicznej w XX wieku straciło swoje znaczenie praktyczne, odeszło w przeszłość i nabiera nowego waloru – staje się ciekawymi eksponatami. Dlatego apelujemy także do funkcjonariuszy publicznych, w których dyspozycji znajdują się zbędne już przedmioty, nadające się na eksponaty w muzeum prawa. Liczymy na pomoc i na stopniowe, a systematyczne wzbogacanie zasobów historycznych Uczelni. Kolejnym krokiem będzie przygotowanie na stronie internetowej Szkoły (www.wspiz.edu.pl) elektronicznej wersji kolekcji.
Gwarancją powodzenia przedstawianej inicjatywy oprócz zaangażowania studentów jest Honorowy Komitet Organizacyjny, w skład którego weszli: Jego Magnificencja Rektor WSPiZ - prof. zw. dr hab. A.K. Koźmiński, prof. zw. dr hab. Witold Kieżun oraz prof. zw. dr hab. Leszek Kubicki.